Tuesday, August 11, 2026

hoa nở bên hàng giậu

 hoa nở bên hàng giậu

Basho là một nhà thơ rất nổi tiếng của Nhật bản vào thế kỷ 17. Những bài thơ haiku của ông đượm màu sắc của thiên nhiên và nhân sinh. Ông có một cái nhìn rất sâu sắc về vẻ đẹp tự nhiên của đất trời, của cảnh vật chung quanh. Đối với ông không có vật gì là bình thường hay tầm thường hết.

    Những bài thơ hài cú của Basho, thường nói về những sự việc rất đơn sơ, mộc mạc, ta gặp thường ngày. Nhưng dường như trong cái đơn sơ tự nhiên đó ta bắt gặp được một điều gì rất nhiệm mầu, hiện hữu trong một thực tại trống không và thinh lặng.

Ta nhìn sâu xa

Bên hàng giậu nở

cành Nazuna

             (Nhật Chiêu dịch)

    Bài thơ ấy ghi lại một sự kiện rất đơn sơ và bình thường. Nhưng trong cái bình dị ấy ông chợt khám phá ra được một thực tại rất nhiệm mầu: một cành hoa đang nở.

    Có lẽ Basho đang đi một mình trên con đường quê nhỏ vào một buổi sáng mờ sương. Có lẽ trời đang mưa phùn, những hạt mưa bụi nhẹ bay như sáng hôm nay. Trên đường đi, ông nhìn thấy có một cái gì đó là lạ nơi hàng giậu cũ kỹ đổ nát bên đường, ông bước lại gần và thấy một cành hoa nazuna đang nở. Và trong giây phút ấy ông chợt thấy mình là một với hiện hữu.

    Ngày mưa, hàng giậu, đóa hoa, con đường quê và chính ông... tất cả đột nhiên trở thành một. Không phân biệt. Ông là hoa mà hoa cũng là ông. Nếu tâm ta tĩnh lặng và trong sáng, đôi khi ta lại tìm thấy những kỳ diệu ở những cái mà mình cho là tầm thường nhất.

    Ngày mưa trên mái hiên, trưa nắng qua con phố nhỏ, áng mây trôi trong tách cà phê buổi sáng, những chiếc lá rơi trong trời thu...  chúng có bao giờ là tầm thường đâu bạn hả!

     Mỗi ngày tôi vẫn thấy có một mặt trời đỏ hồng trên con đường đi, tôi thấy ánh trăng soi trên mặt hồ im lặng, tôi thấy con đường đê nhỏ có hai hàng cây thật cao, tôi thấy mưa bay trên sông, tôi thấy tách cà phê nóng và người bạn thân... Thật ra tôi nghĩ, những gì đang có mặt, hay xảy đến với ta, chúng không quan trọng. Điều quan trọng là thái độ và một cảm nhận trong sáng của tâm mình.

    Rồi có lẽ, vào một buổi sáng nào đó trên con đường nhỏ ta đi, có thể bạn sẽ chợt đứng lại nhìn và thốt lên rằng,

Bên hàng giậu nở

Cành Nazuna

Minh Tánh Nguyễn Duy Nhiên


Tuesday, July 28, 2026

không có gì là đặc biệt

 không có gì là đặc biệt

Lúc mà ta không còn ý niệm về sự thành đạt trong việc mình làm, đó mới thật sự là thực hành.

Trong sự thực tập chúng ta làm nhưng không với một mục đích nào hết. Có thể chúng ta cảm nhận rằng mình đang làm một việc gì đó quan trọng, nhưng thật ra nó chỉ là một biểu hiện tự tánh của ta, nó đáp ứng với một ước vọng sâu kín nhất trong ta. Nhưng ngày nào ta còn nghĩ rằng mình tu tập có một mục đích, thì sự tu tập ấy vẫn chưa được trọn vẹn.

Tuesday, July 14, 2026

chiếc lá chín cũng cần ngày tháng

 chiếc lá chín cũng cần ngày tháng


Tôi nhớ đến bài kinh "Người Biết Sống Một Mình." Thật ra sống một mình cũng không có nghĩa là ta cần phải lánh xa cuộc đời, trốn vào rừng sâu, mà tôi nghĩ có nghĩa là ta biết sống với trọn vẹn thân tâm của mình trong mọi hoàn cảnh.

Monday, July 6, 2026

Vội vã để đi về đâu?

Vội vã để đi về đâu?


Tôi có đọc câu truyện của anh Joel Sartore kể lại bài học kinh nghiệm của đời mình.  Joel là một nhà nhiếp ảnh rất thành công và làm việc cho một tờ báo rất nổi tiếng là tờ National Geographics.

    Cuộc đời của anh là một chuỗi dài những bận rộn, tiếp nối từ hết một công việc này sang công tác nọ. Công việc đã mang anh từ những bờ cát trắng xóa bọt biển vùng Gulf Coasts, đến miền tuyết lạnh Alaska, cho đến những chốn hoang vu của vùng đất mới…

Wednesday, July 1, 2026

Đừng đóng khung hạnh phúc

 Đừng đóng khung hạnh phúc


Bước vào một khu vườn, nếu như ta chỉ biết chú tâm tìm kiếm một loài hoa mà mình ưa thích, ta lại có thể vô tình không nhìn thấy và thưởng thức được những đóa hoa đẹp khác chung quanh. Hạnh phúc thật sự có mặt nhiều hơn những gì ta “thấy” là hạnh phúc. 

    Và nhiều khi hạnh phúc cũng đang có mặt ngay bên cạnh những khó khăn của mình. Đôi lúc muốn thấy được hạnh phúc, ta phải biết buông bỏ cách nhìn theo thói quen xưa cũ của mình với những thành kiến và ý niệm sẵn có.

Ba Con Đường Tìm Ý Nghĩa Cuộc Đời

 

Nghe trên Spotify


Wednesday, June 24, 2026

Chợt Thấy.

 


🍂

Sáng nay thức dậy, tôi thấy trên đầu mình có mặt trời
Tôi thấy ngập ngừng trên màu lá tiếng chân tôi
Giữa một ngày mưa, tôi chợt thấy những thay đổi gọi mời
Tôi thấy chung quanh tôi một cuộc đời đang mới

Tôi thấy nắng đong đưa trong trăm ngàn màu lá
Tôi thấy cuộc hội tụ nào rồi cũng vội vàng qua
Tôi thấy ngày mưa về ngang qua những phố xa
Tôi thấy những ngày quen bỗng là năm tháng lạ

Monday, June 22, 2026

chỉ là tiếng nước xao

 chỉ là tiếng nước xao


Trong nhà thiền có một bài thơ hài cú của Basho mà dường như ai cũng biết:

Ao cũ

Một con ếch nhảy vào

Tiếng nước xao

    Tôi nghĩ, bài thơ ấy cũng diễn tả được một thái độ tỉnh thức của ta trong thiền tập. Nó chỉ cho ta cách quay nhìn lại chính mình.

    Ao cũ là một biểu tượng cho thân tâm của ta. Nó bao giờ cũng có mặt ở đó. Ta hãy trở về quan sát thân tâm mình với một cái thấy chân thật tự nhiên, một thái độ tiếp nhận, không phán xét.

Tuesday, June 16, 2026

Vị thiền sư và chiếc chụp đèn

 Vị thiền sư và chiếc chụp đèn


Ông Joseph Goldstein kể, có lần trong một khóa tu ở Trung tâm Insight Meditation Society, ông đi kinh hành bên ngoài tòa nhà chính. Trong khi đi, ông liếc nhìn lên cửa sổ tầng trên và thấy vị Thầy của mình đang đứng đó quan sát ông. Khi thấy Thầy mình đứng nhìn, ông thẳng người lên và bắt đầu đi thật chậm, cố gắng tỏ ra mình có chánh niệm trong mỗi bước chân, vì biết rằng vị Thầy đang quan sát.

    Hình ảnh của vị Thầy đang đứng nhìn đã kích động siêu ngã (Freud's superego) của ông Joseph, ông cảm thấy khá lúng túng và ý thức về những hành động của mình. Ông cố tình bước đi thật chậm, tới lui trong khoảng nửa giờ, cố gắng hết sức để tỏ ra là mình đang rất có chánh niệm.