Tuesday, 19 February 2019

Để được tâm an tĩnh

Để được tâm an tĩnh

Thiền duyệt có nghĩa là niềm vui trong thiền tập. Khi mới bắt đầu tập thiền, tôi tưởng muốn an tâm và phát triển định lực ta cần phải cố gắng và vất vả ghê gớm lắm.
    Tôi còn nhớ trong khóa tu thiền đầu tiên, đầu óc tôi cứ suy nghĩ lung tung và tâm thì chu du đi khắp mọi nơi. Có lúc bực mình quá, tôi tự nhủ là nếu nó xảy ra lần nữa thì tôi sẽ tự đập đầu vào tường cho biết! Nhưng thật may cho tôi, lúc ấy tiếng chuông báo hiệu giờ ăn trưa cũng vừa được thỉnh lên.
    Trong khi sắp hàng chờ lấy đồ ăn, tôi nghe hai người đứng phía sau nói chuyện với nhau. Một người hỏi thăm người kia về thời ngồi thiền vào buổi sáng này. Anh ta trả lời với một giọng thật bình thản: “Hồi sáng này tôi ngồi chẳng được yên gì mấy, nhưng chiều nay chắc là sẽ tốt hơn.”
    Tôi quay lại nhìn anh ta với một ánh mắt kinh dị và khó tin. Tại sao anh lại không hề bị bực mình như tôi? Tôi tự hỏi, anh ta có coi chuyện hành thiền là quan trọng hay không chứ? Và đó cũng là lần đầu tiên chúng tôi gặp nhau, anh ta là Joseph Goldstein. Năm năm rưỡi sau, hai chúng tôi cùng với Jack Kornfield và một số bạn nữa, đã cùng nhau đứng ra thành lập Trung tâm thiền tập Insight Meditation Society.
    Đến lúc ấy thì tôi cũng đã hiểu được ý của Joseph khi anh nói lên câu nói đầy hy vọng ấy. Khi sự hành thiền tiến triển hơn, tôi mới hiểu rằng những điều kiện cần thiết cho sự một tâm an tĩnh không phải là cái thái độ tranh đấu, gian khổ mà tôi đã có.
Nguyên nhân gần của tâm định
Theo tâm lý học Phật giáo thì bất cứ một tâm hành thiện nào cũng đều có một nhân duyên gần của nó. Đó là một điều kiện cơ bản làm phát khởi lên đức tánh ấy. Ví dụ, nhân duyên gần của tâm từ, metta, là thấy được sự tốt lành nơi người khác. Vì vậy, tâm từ dễ phát khởi nhất khi ta nhìn thấy những cái hay, cái đẹp của người chung quanh.
    Tôi thì cứ tưởng nguyên nhân để làm phát sinh tâm định phải là một sự căng thẳng, phấn đấu mãnh liệt. Nhưng hoàn toàn ngược lại, tôi vô cùng ngạc nhiên, vì nhân duyên gần để làm phát khởi định lực lại chính là một thái độ an vui và buông xả.
    Sau này tôi mới hiểu, cố gắng trói buộc tâm mình vào một đối tượng sẽ không tạo điều kiện cho định lực phát sinh. Và trái lại, khi tâm ta buông thư, tĩnh lặng và hạnh phúc, ta sẽ có thể định tâm rất dễ dàng và tự nhiên.
   Mà hạnh phúc tôi muốn nói ở đây không phải chỉ là một cảm giác vui thú thoáng qua, mà nó lại tàng chứa những lo âu vì sợ mất đi. Hạnh phúc làm điều kiện cho định lực, mà tôi muốn nói, là một trạng thái tĩnh lặng, khi tâm ta yên ổn, rộng mở và tự tin. Đây là một thửa vườn phì nhiêu cho cây định đâm hoa, kết trái.
Bằng một thái độ buông xả
Nhưng làm sao ta có thể có được trạng thái an lạc ấy? Theo tôi nghĩ, muốn có một sự an lạc trước hết ta cần phải có một cái nhìn cho đúng. Một cái nhìn mà anh Joseph đã biểu lộ trong giờ ăn trưa hôm ấy nhiều năm trước đây, bằng một thái độ buông xả.
   Một cái nhìn và hiểu biết đúng đắn, khi đã thật sự trở thành một phần trong đời sống, sẽ là nền tảng cho sự phát triển một tâm bình thản. Tâm bình thản không phải là một thái độ lãnh đạm và dửng dưng, mà đó là một tâm thức rộng mở, trong đó ta cảm thấy trọn vẹn và đầy đủ, cho dù hoàn cảnh cuộc đời có thăng trầm đến đâu.
    Đó là một thái độ bình thản trước những biến động của cuộc đời mà ta phải liên tục đối diện. Cho dù có đạt được những gì mình muốn hay không, ta vẫn thấy được vấn đề trong đúng bối cảnh của nó. Ta vẫn có thể làm những gì cần làm để vơi bớt khổ đau của mình và kẻ khác, nhưng hành động ấy sẽ phát xuất từ một hạnh phúc sâu xa bên trong.     
    Một khi chúng ta đối diện với cuộc đời bằng một tâm quân bình và hạnh phúc, ta sẽ không còn bị phản ứng máy móc theo thói quen và tập quán nữa, như là lúc nào cũng chạy theo những cuộc vui và trốn tránh khổ đau. Những tập quán lâu đời ấy sẽ thôi không còn cắm rễ vào tâm ta như xưa. Và nếu như chúng có khởi lên cũng sẽ rất mềm yếu, ta không cần phải sợ hãi, vì biết mình có một sự chọn lựa và không để chúng sai sử như trước.
   Mặc dù an lạc tự nó là mục đích, là quả trái của thiền tập, nhưng nó cũng là một phương tiện, một trạng thái tâm thức mà ta có thể có ngay trong bây giờ và ở đây, chỉ cần ta biết buông xả và sống với tình thương.  
    Và niềm an tĩnh ấy cũng là một nguyên tố chủ yếu giúp ta vượt thoát ra khỏi mọi khổ đau trong cuộc đời này.
Trích trong “Trái Tim Thiền Tập” – nguyễn duy nhiên

free hit counter

Wednesday, 13 February 2019

Mắt ngắm trăng được nghỉ

Mắt ngắm trăng được nghỉ

Mùa này vào cuối thu, trời lạnh, và dường như lá rơi nhiều nhất là vào tháng này, khi trời có nhiều mưa. Vào những chiều lộng gió, ngàn chiếc lá bay theo những hạt mưa rơi tất tả mù trời. Có hôm ngồi trong phòng đọc sách, loáng thoáng bóng lá bay đầy bên ngoài cửa sổ mà tôi giật mình ngỡ tuyết đang rơi. Trời thu bên này rất đẹp! Đi trên con đường ngập gió với một không gian đầy màu sắc bay, dễ khiến ta liên tưởng đến cuộc sống của mình giữa những biến đổi của cuộc đời.

Wednesday, 6 February 2019

Tôi muốn về làm sáu tuổi.

Tôi muốn về làm sáu tuổi.

Tôi muốn được về làm sáu tuổi.
Tôi muốn vào quán bán bánh kẹo bên đường và nghĩ rằng đó là một nhà hàng sang trọng và nổi tiếng nhất toàn cầu.
Tôi muốn được xếp tàu giấy thả trôi trên những vũng nước bùn sau cơn mưa, và lấy đá thảy vào tạo thành những con sóng nhỏ.

Tuesday, 29 January 2019

không phải là một nỗ lực

Không phải là một nỗ lực

Trên con đường tu học, chúng ta thường nghĩ rằng mình cần phải nương tựa vào một phương pháp thực tập nào đó. Tôi nghĩ việc ấy đôi khi cũng là điều cần thiết. Nhưng nếu nhìn cho sâu thì ta thấy rằng, sự thực tập ấy cũng chỉ là làm sao để trải nghiệm thực tại của mình, trong giây phút này với một tâm rộng mở, là ý thức những gì đang có mặt, với một cái thấy như thực. Chứ thật ra ta đâu cần phải làm một cái gì đó! Nếu như có làm gì, thì có lẽ ta chỉ buông bỏ những mong cầu hoặc ghét bỏ của mình mà thôi, để ta có thể tiếp xúc được với những gì đang thật sự có mặt. Mà buông ra thì đâu cần gì đến một nỗ lực nào phải không bạn!

Wednesday, 23 January 2019

Bài kinh từ cây cải bắp

Bài kinh từ cây cải bắp


Có lần tôi tu tập tại thành phố Bernares, ở Ấn độ, trong một tu viện nằm giữa một bên là trạm xe buýt và một bên là ga xe lửa.  Ngay giữa một nơi xô bồ và náo nhiệt này, có một miếng vườn rất nhỏ, chưa đến một mét vuông.
    Một hôm tôi ngồi ở ngoài, cạnh bên những mảnh cỏ có vài cây ấy, tôi chợt nhận thấy trong miếng vườn nhỏ có một cây bắp cải đang mọc.  Và trong giây phút ấy, bổng dưng tôi có một kinh nghiệm rất kỳ diệu và sâu sắc.  Ngồi đó, chỉ nhìn vào cây bắp cải ấy, tôi chợt ý thức được rất rõ sự đồng nhất của mình với nó!

Monday, 21 January 2019

Thế hệ cuối cùng...

Nếu như bạn sinh ra trong thập niên 50, 60, 70 hay 80… Chúng ta là thế hệ cuối cùng còn ra ngoài đường chạy chơi với nhau. Chúng ta là thế hệ đầu tiên chơi video games. Là thế hệ cuối cùng thu âm thẳng những bài nhạc phát từ radio vào ngay máy cassette.
Chúng ta đi bộ một mình hơn một cây số mà không lo sợ có vấn đề gì… Chúng ta học cách đặt chương trình cho đầu máy video VCR trước hơn ai hết. Chúng ta chơi game từ máy Atari rồi sang đến Nintendo… Chúng ta là thế hệ của những phim hoạt hình như là Tom và Jerry…
Chúng ta đi trên xe mà không có dây an toàn hay là túi khí airbag. Sống không có điện thoại di động. Chúng ta không có màn hình phẳng, âm thanh vòm đa chiều, không có iPad, Facebook, Twitter, máy điện tính hay là internet
Nhưng dù vậy chúng ta vẫn đã có một thời gian rất tuyệt vời.

free hit counter

Wednesday, 16 January 2019

Ngoài hiên cốc mây

Ngoài hiên cốc mây

Tôi đứng ngoài hiên cốc, nhìn xuống phía dưới kia là một thung lũng rộng, mênh mông đất trời.  Xa xa là những cánh đồng cỏ xanh vàng trải dài tít đến tận bìa rừng.  Sáng nay trời không có sương mù, tôi có thể nhìn được những làn mây trắng mỏng vướng ngang các ngọn đồi chập chùng ở cuối chân trời.  Đứng đây nhìn xuống, tôi thấy một không gian thênh thang xanh mát.  Xa xa, có một xóm nhà vách đá, mái ngói đỏ nằm xinh xắn giữa một cánh đồng cỏ ngút ngàn.

Tuesday, 8 January 2019

Hãy Làm việc của mình

Hãy làm việc của mình

Để cho sự vật được tự nhiên cũng không có nghĩa là ta buông xuôi và không làm gì hết, mà là hành động với một tuệ giác, tiếp nhận với một tâm rộng mở. Ngài Ajahn Chah nói,
    "Bạn có để ý rằng mỗi sự vật tự nó có một lối phát triển riêng không. Khi ta đã cố hết sức mình rồi thì ta hãy để cho luật tự nhiên, nhân quả vận hành theo luật của nó. Ta bao giờ cũng phải cố gắng, tùy theo sức của mình, nhưng tuệ giác hay niềm vui đến với ta mau hay chậm, điều đó hoàn toàn không tùy thuộc vào mình.

Wednesday, 26 December 2018

mây núi nào không bay cạnh núi

Mây núi nào không bay cạnh núi

Tối nay trên đường về nhà, tôi thấy một vầng trăng tròn sáng thật to mới lên. Người ta cho biết tối nay có một “super moon” mà mỗi năm chỉ xuất hiện một vài lần, khoảng thời gian khi mặt trăng ở gần trái đất nhất. Mùa đông nên trời tối sớm, một vầng trăng vàng to nằm giữa bầu trời ngay trên những cao ốc thành phố.
    Phố xá đông người đang vội vã trên đường về nhà sau một ngày làm việc bận rộn. Giữa những náo nhiệt, một vầng trăng thật to vẫn lặng yên tròn sáng trên cao. Đẹp và tĩnh lặng. Tôi chợt muốn ghi giữ lại hình ảnh ấy. Nhưng cuộc sống thì cứ trôi, không có gì là đứng yên mãi cho ta đâu bạn hả…

Wednesday, 19 December 2018

Thấy và cảm nhận

Thấy và cảm nhận

Thấy lại ở nơi mình. 
Bạn có thấy được những thúc hối, vội vã trong ta, muốn làm một điều gì đó, muốn trở thành một cái gì đó? Ngay cả trong sự tu tập của mình?
    Ta có thể bắt đầu bằng cách trở về với những gì đang có mặt trong thân, chúng có thể là những cảm xúc, dễ chịu hay khó chịu của mình. Hoặc ta cũng có thể lắng nghe những âm thanh nào đang có mặt chung quanh ta. Dù ta đang đứng giữa một khu phố ồn ào náo nhiệt hay đang ngồi trong một căn phòng yên lắng, cũng không có gì khác biệt. Ta chỉ cần đơn giản chú ý đến những gì đang có mặt.

Wednesday, 5 December 2018

chưa bao giờ mất đi

chưa bao giờ mất đi

Có một lần thi hào Dante đứng gần cây cầu Ponte Vecchio, bắt ngang qua con sông Arno ở thành phố Florence, nước Ý.  Thời gian là vào khoảng trước năm 1300, ông nhìn thấy cô Beatrice đang đứng trên cầu.  Beatrice mặc một chiếc áo màu xanh nhạt.  Khi ấy Dante tuổi còn rất nhỏ và cô Beatrice lại còn nhỏ hơn nữa.  Thế nhưng Dante đã cảm thấy cô Beatrice như một vị thiên thần, và hình ảnh ấy như đã chứa đựng trọn vẹn hết cả một vũ trụ vô tận đối với ông.

cứ để mây bay

cứ để mây bay

Trên con đường đạo chúng ta vẫn thường mong đi tìm một hạnh phúc hoàn hảo. Và trong cuộc sống, khi đối diện với những muộn phiền, đứng trước một hoàn cảnh khó khăn, chúng ta muốn tìm một phương cách nào đó hay đẹp để giải quyết vấn đề.

Wednesday, 28 November 2018

Một thái độ rộng mở

Một thái độ rộng mở

Rộng mở trong cuộc sống
Cuộc sống bao giờ cũng biến đổi và có nhiều những bất ngờ, chúng ta hãy tiếp xử bằng một thái độ rộng mở. Hãy giữ cho lòng mình được rộng mở và mềm dịu. Sự mềm dịu là thái độ của một tâm từ, biết chấp nhận và thứ tha. Đừng bao giờ khó khăn với mình quá. Một cái thấy rộng mở với sự kham nhẫn, giúp ta tiếp tục vững chãi và khéo léo bước tới. Thái độ ấy giúp ta biết sẵn sàng tiếp nhận, không sợ hãi, và có thể xử lý được những khó khăn và bất ngờ của cuộc sống.

Thursday, 22 November 2018

nuôi dưỡng một bình yên

nuôi dưỡng một bình yên


Ngày hôm nay, trời nắng trôi về trong một không gian xanh lơ, nằm im trên một cụm mây trắng. Sáng nay, tôi thấy thiếu bình yên, nhưng ngoài kia cửa sổ, chim vẫn hót ca, mặt trời vẫn ươm hong những hạt sương trên một chiếc lá xanh. Tôi biết sự có mặt của những muộn phiền, trôi dạt về từ những khổ đau từ vô thủy. Có một giọt nắng đong đưa trên chiếc lá, rơi xuống đất vụn vỡ thành những mảnh thủy tinh nho nhỏ. Tôi đem muộn phiền ra hong khô dưới trời, cho gió nhẹ thổi tan làm cát bụi đi luân hồi trong vũ trụ.

Tuesday, 20 November 2018

Hạt Mầm Nắng

Mình rất hay đọc bài của chú Nguyễn Duy Nhiên, vì lý do lời văn của chú rất giản dị, nhẹ nhàng và cái thấy của chú cực kỳ đẹp, chỉ có những người an lạc mới có thể viết được những lời văn dung dị và đẹp đến như thế thôi.
    Có một vài ngày mình cứ đọc đi đọc lại bài viết này "Hạt giống Mặt trời",mình ấn tượng với cái tên, và cảm được thứ ánh sáng diệu kỳ từ cái tên đó. Cái thấy của mỗi người khác nhau, ảnh hưởng do hoàn cảnh và cũng do việc tu tập, cho nên từ cùng một lời văn mỗi người sẽ cảm nó theo cách khác nhau.